PDF dosya boyutunu küçültmek

Bir şeyi sıkıştırmadan önce neyi sıkıştırdığınızı bilmekte fayda var. Kırk sayfalık, yalnız metinden oluşan bir PDF çoğu zaman 300 KB'ın altındadır; çünkü içindeki metin birkaç bin harf komutu ve bir yazı tipi parçasından ibarettir. On iki sayfalık taranmış bir sözleşme ise rahatlıkla 17 MB olur. Aradaki fark sayfa sayısı değildir, metin hiç değildir — görsellerdir. Pratikte biri "bu PDF çok büyük" dediğinde baytların yüzde doksanından fazlası resimdir ve bir sıkıştırıcının bütün işi, o resimleri ekranda hâlâ doğru görünecek bir boyutta yeniden kodlamaktır. Geri kalan her şey — üst veriyi temizlemek, kullanılmayan nesneleri atmak, çapraz başvuru tablosunu yeniden yazmak — megabaytları değil, kilobaytları oynatır.

İki düğme var, sadece iki

Görsel sıkıştırma çözünürlük ve kaliteye iner. Çözünürlük, resmin kaç piksel içerdiğidir; inç başına 300 nokta ile tarayan bir cihaz, aynı sayfanın 150 dpi taramasının yaklaşık dört katı piksel üretir ve piksel demek bayt demektir. Kalite ise sonrasında uygulanan JPEG ayarıdır: 1,0 neredeyse her şeyi korur, 0,4 civarında düz alanlarda gözle görülür bozulmalar başlar. Üç ön ayarımız ikisini birlikte hareket ettirir: hafif, uzun kenarı 1700 piksele indirir ve 0,80 kalite uygular; denge 1240 piksel ve 0,62; agresif 1000 piksel ve 0,45. Çoğu belge için doğru seçim dengedir. Sebebi basit: 1240 piksel yüksekliğinde işlenen bir sayfa, çoğu insanın okuduğu ekrandan hâlâ daha keskindir ve 0,80'den 0,62'ye inmek, gövde metnin okunaklığına dokunmadan şaşırtıcı büyüklükte bir bayt kütlesini götürür.

Ölçtüğümüz gerçek sayılar

Bunlar tahmin değil, araçtan geçirilmiş gerçek dosyalar. Bir avukatın ya da bir mali müşavirin e-postayla gönderdiği türden on iki sayfalık taranmış bir belge, denge ön ayarında 17,69 MB'tan 1,49 MB'a indi — yüzde 91,6 kazanç. PDF'e aktarılmış yedi sayfalık bir sunum 6,55 MB'tan 1,87 MB'a indi, yüzde 71,5. İkisi arasındaki fark öğreticidir: tarama baştan sona kâğıt fotoğrafıdır, dolayısıyla yeniden kodlama her şeye hükmeder; sunumda ise sıkıştırmanın dokunamayacağı vektör şekiller ve metin vardır, bu yüzden tavanı daha alçaktır. Hangi aracı kullanırsanız kullanın, en büyük kazancı taramalarda ve fotoğraf ağırlıklı dosyalarda, en mütevazı kazancı dijital doğmuş belgelerde bekleyin.

Biçim, ayardan daha çok şey belirler

Birçok aracın sonucunu elinden alan bir tuzak var: tarayıcılar ve ofis programları görselleri sıklıkla JPEG olarak değil, kayıpsız bir biçim olan Flate ile gömer. Yalnız gömülü JPEG'lerden anlayan bir sıkıştırıcı bu görselleri görür, tanımaz ve atlar. O 17,69 MB'lık taramaya ilk denememizde yetmiş saniyelik bir çalışmanın sonunda yüzde 0,0 kazanç aldık; çünkü yirmi dört görselin hepsi Flate kodluydu ve her biri atlanmıştı. Onları ham piksele çözüp JPEG olarak yeniden kodlamak, yüzde 0'ı yüzde 91,6 yapan şeydi. Bir sıkıştırıcı, gözle bakıldığında görsel dolu olan bir dosya için "iyileştirilemez" diyorsa sebep çoğu zaman budur.

Saydamlık, maskeler ve atlanan görseller

Sıkıştırıcıların temkinli davrandığı bir görsel sınıfı daha var: saydamlık taşıyanlar. PDF'te yumuşak saydamlık maskesi, ana görselin başvurduğu ayrı bir gri tonlamalı nesne olarak saklanır ve ihtiyatlı bir sıkıştırıcı, bir logonun yerinde siyah kutu çıkması riskine girmemek için maskeli her şeyi atlar. Bu ihtiyat pahalıya patlar. Kendi testimizde gerçek bir belgedeki en büyük tek görsel — tam 2,58 MB — tam bu sebeple atlanıyordu, yani dosya ihtiyacı olmayan 2,58 MB'ı taşımaya devam ediyordu. Doğru davranış çok daha dar bir kuraldır: maske bağımsız bir nesne olduğu için taban görsel JPEG'e çevrilip maske başvurusu yerinde bırakılabilir, saydamlık zarar görmez. Gerçekten dokunulmaması gerekenler ikidir: tonu olmayan, piksel başına tek bitlik şablon maskeler ve belirli renk değerlerinin görünmezliği belirlediği renk anahtarlı maskeler. Aynı biçimde, bir görsele iliştirilmiş renk ters çevirme talimatı eski kodlamaya aittir ve asla yeni kodlamaya kopyalanmamalıdır; kopyalanırsa resim negatif döner.

Bir PDF gerçekten küçülmediğinde

Bazı dosyalar zaten iyileştirilmiştir ve dürüst bir araç, aynı boyutta biraz farklı bir dosya üretmek yerine bunu söyler. Ağırlıklı olarak vektör metinden oluşan bir PDF'in verecek neredeyse hiçbir şeyi yoktur. Dahası, yapısal yeniden yazım küçük bir dosyayı büyütebilir: hafif bir belgeyi doğrusallaştıran bir iyileştiriciden geçirdiğimizde dosya yüzde 71 büyüdü, çünkü eklenen çapraz başvuru yapıları kazancı aştı. Bu yüzden benimsediğimiz kural şu: kaynakla sonuç arasında hangisi küçükse o saklanır ve kazanç yaklaşık yüzde 3'ün altındaysa "zaten iyileştirilmiş" denir. Size her seferinde bir kazanç gösteren araç varsa, neyi ölçtüğünden şüphe edin.

Sıkıştırmadan önce dosyanızın türünü anlayın

Beş saniyelik iki test, hangi sonucu bekleyeceğinizi baştan söyler. Birincisi: PDF okuyucuda bir cümleyi imleçle seçmeye çalışın. Cümle seçiliyorsa belge dijital doğmuştur ve büyük ihtimalle zaten küçüktür; bütün sayfa tek blok halinde seçiliyorsa elinizdeki bir taramadır ve sıkıştırmadan çok şey kazanacaksınız. İkincisi: dosya boyutunu sayfa sayısına bölün. Sayfa başına yarım megabaytın üstündeki her belge istisnasız denecek kadar görsel ağırlıklıdır. Bu iki kontrol, aracı çalıştırmadan önce beklentinizi doğru kurar ve gereksiz denemelerden kurtarır. Üçüncü bir ipucu da dosyanın nereden geldiğidir: cep telefonu kamerasıyla çekilmiş belgeler, masaüstü tarayıcıdan çıkanlardan bile büyük olur, çünkü modern telefon sensörleri bir A4 sayfası için gereğinden çok daha fazla piksel üretir.

Sıkıştırdıktan sonra neyi saklamalı

Hukuki ya da arşivsel değeri olan belgelerde — imzalı sözleşme, tapu, sağlık raporu, yeniden elde edemeyeceğiniz bir tarama — özgün dosyayı olduğu gibi saklayın ve sıkıştırılmış sürümü yalnız göndermek için üretilmiş, gerektiğinde yeniden üretilebilir bir kopya sayın. Geri kalan belgelerde, ki bunlar çoğunluktur, sıkıştırılmış kopya zaten belgenin kendisidir ve iki sürüm tutmanın anlamı yoktur. Bu ayrımı sıkıştırma anında bilinçli olarak bir kez yapmak, iki yıl sonra önemli bir belgenin elinizdeki tek kopyasının e-postaya sığsın diye küçülttüğünüz sürüm olduğunu fark etmekten çok daha kolaydır.

Pratik bir uygulama sırası

Önce dengeyi deneyin ve sonuca küçük resimden değil, yüzde 100 yakınlaştırmada bakın. En kalabalık sayfadaki en küçük metni kontrol edin — bir dipnotu, bir kaşeyi, bir imza bloğunu — çünkü kalite kaybı ilk orada görünür. Ayakta duruyorsa ve hâlâ daha küçüğe ihtiyacınız varsa agresife geçin; durmuyorsa hafife inip daha büyük bir dosyayı kabul edin. Dosya bundan sonra da büyükse bölmeyi düşünün: 4 MB'lık üç ek göndermek, 12 MB'lık tek ek göndermekten genellikle kolaydır. Kaynak sizin tarayıcınızsa en ucuz çözüm yukarıdadır: 600 dpi renkli yerine 200-300 dpi gri tonlamalı tarayın, sorun hiç doğmasın.